Choroby oczu u berneńskiego psa pasterskiego – przewodnik dla opiekunów (ECVO)

Berneński pies pasterski to łagodna i popularna rasa rodzinna, jednak – zgodnie z danymi European College of Veterinary Ophthalmologists – występują u niej choroby oczu o podłożu dziedzicznym lub przypuszczalnie dziedzicznym, które mogą wpływać na widzenie i komfort życia psa.

Opiekunowie często wpisują w Google:

• „berneński pies pasterski mętne oczy”
• „pies nie widzi w nocy co to znaczy”
• „PRA u psa objawy”
• „berneński pies pasterski choroby oczu”
• „pies ma czerwone oko”

Poniżej znajdziesz pełne opracowanie zgodne z tabelą ECVO.

Choroby oczu u berneńskiego psa pasterskiego (ECVO)

European College of Veterinary Ophthalmologists (ECVO) wyróżnia u Berneńskiego psa pasterskiego szereg chorób oczu znanych lub przypuszczalnie dziedzicznych. Poniżej znajdziesz opis każdej z nich, typowy wiek wystąpienia zmian oraz informacje o testach genetycznych (jeśli są dostępne).

1. Postępujący zanik siatkówki

Co to jest: W tej rasie opisywana jest wczesna retinopatia, którą można wykryć już około 1. roku życia w badaniu okulistycznym i testach funkcjonalnych. Zmiany są podobne do wrodzonej ślepoty nocnej (CSNB) obserwowanej u innych ras, np. Briard.
Dziedziczenie: nieznane
Test genetyczny: ❌ brak (wg ECVO)
Objawy: pies nie widzi w nocy, pogorszenie widzenia, stopniowa utrata wzroku

2. Histiocytoza układowa (z objawami ocznymi)

To bardzo ważna choroba charakterystyczna dla rasy.

✔️ Typy opisane w ECVO:

1. Histiocytoza układowa (postać zapalna, nienowotworowa)

• choroba o charakterze rodzinnym
• powoduje zmiany zapalne w wielu narządach

Objawy okulistyczne:

• guzki powiek
• zapalenie spojówek
• episcleritis (zapalenie nadtwardówki)
• zapalenie błony naczyniowej (uveitis)
• odwarstwienie siatkówki
• jaskra

Dziedziczenie: nieznane
Test genetyczny: ❌ brak

2. Histiocytoza złośliwa (malignant histiocytosis)

• cięższa, nowotworowa postać choroby

Dziedziczenie: poligeniczne
Test genetyczny: dostępny test wstępny (pre-test SH)

Inne choroby oczu zgłaszane u rasy (ECVO – „reported”)

Nie należą do głównej listy KP-HED, ale są obserwowane:

1. Entropium (podwinięcie powieki) i Ektropium (wywinięcie powieki)

Co to jest: powieka zawija się do wewnątrz i rzęsy drażnią powierzchnię oka lub odstaje od oka powodując zapalenia spojówek
Wiek wystąpienia: może ujawniać się już w wieku młodym.
Test genetyczny: ❌ brak.
Objawy: ból oka, łzawienie, tarcie oczu.

2. Distichiasis (rzęsy dwurzędowe)

Co to jest: Nieprawidłowe rzęsy wyrastające z brzegu powieki, które mogą drażnić rogówkę.
Dziedziczenie: nieznane
Test genetyczny: ❌ brak
Wiek: młode i dorosłe psy
Objawy: łzawienie, mrużenie oczu, zaczerwienienie

3. Przetrwałe błony źreniczne (PPM)

Co to jest: Pozostałości naczyń płodowych w obrębie źrenicy.
Dziedziczenie: nieznane
Test genetyczny: ❌ brak
Wiek: obecne od urodzenia

W wielu przypadkach zmiana nie powoduje problemów ze wzrokiem.

4.Zaćma

Co to jest: zmętnienie soczewki oka (zwłaszcza kora tylna).
Wiek wystąpienia: w każdym wieku.
Test genetyczny: ❌ brak.
Objawy: mętne oko, pogorszone widzenie.

Dla powyższych:

• dziedziczenie: nieznane
• testy genetyczne: ❌ brak

Objawy chorób oczu – kiedy reagować?

Najczęstsze wyszukiwania opiekunów:

• „pies ma mętne oko”
• „pies nie widzi w nocy”
• „czerwone oko u psa”

Niepokojące objawy:

✔ pogorszenie widzenia (szczególnie po zmroku)
✔ zaczerwienienie oka
✔ ból i mrużenie
✔ zmiany na powiekach
✔ nagła ślepota

Każdy z tych objawów wymaga konsultacji okulistycznej.

Testy genetyczne – co warto wiedzieć?

Dla berneńskiego psa pasterskiego:

✔ test w kierunku histiocytozy (pre-test SH) – dostępny
❌ brak testów dla PRA wg tabeli ECVO

Dlatego kluczowe są:

• badania kliniczne
• kontrola hodowlana

Badania okulistyczne ECVO

Badanie ECVO:

✔ wykrywa choroby dziedziczne
✔ ocenia wszystkie struktury oka
✔ jest podstawą kwalifikacji hodowlanej

Zalecane:

• co 12 miesięcy u psów hodowlanych
• profilaktycznie u psów rodzinnych

lek.wet. Natalia Kucharczyk ESE ECVO